Wat is atypische anorexia? Oorzaken, signalen en behandeling

Atypische anorexia is een eetstoornis die duizenden mensen wereldwijd treft. Over het algemeen lijden meer mensen aan atypische anorexia dan aan typische anorexia. 

Maar wat is atypische anorexia precies? Wat zijn de oorzaken en signalen? Is er een manier om het te behandelen?

In dit artikel gaan we in op atypische anorexia, de oorzaken, signalen en behandeling. 

Wat is atypische anorexia? 

Atypische anorexia wordt gedefinieerd als een ernstige angst om aan te komen. Het gaat gepaard met ernstige beperking van de voedsel- en energie-inname zonder significant gewichtsverlies of een laag lichaamsgewicht. Dit betekent dat patiënten met deze eetstoornis een gemiddeld of hoger gewicht kunnen hebben.

Sommige mensen denken dat een gezond lichaamsgewicht betekent dat de eetstoornis minder ernstig is. Atypische anorexia laat daarentegen zien dat eetstoornissen veel verschillende vormen kunnen aannemen. 

Daarnaast hebben mensen met atypische anorexia een negatieve houding ten opzichte van hun lichaam, gewicht en relatie met eten. Atypische anorexia is ook een ernstige psychische stoornis die iemands leven, carrière en relaties sterk kan beïnvloeden, ongeacht hoe die het gewicht beïnvloedt.

Oorzaken van atypische anorexia 

Dit zijn de oorzaken van atypische anorexia:

1. Genetica 

Volgens onderzoek is ongeveer de helft tot tachtig procent van het risico op het ontwikkelen van een eetstoornis genetisch. 

Mensen van wie eerstegraads familieleden (broers, zussen of ouders) een eetstoornis zoals atypische anorexia hebben, hebben tien keer meer kans om zelf een eetstoornis te ontwikkelen, wat op een genetische link wijst. 

Veranderingen in de hersenchemie, met name in het beloningssysteem van de hersenen en in neurotransmitters, kunnen ook een rol spelen. Daaronder vallen serotonine en dopamine, die honger, stemming en impulscontrole reguleren. 

2. Trauma 

Veel specialisten denken dat mensen met eetstoornissen zoals anorexia proberen om te gaan met overweldigende gevoelens en pijnlijke emoties. Dat doen ze door hun voedselinname te beperken. 

Lichamelijk of seksueel misbruik kan bijvoorbeeld bij sommige mensen tot de ontwikkeling van een eetstoornis leiden.

3. Omgeving en cultuur 

Culturen die een bepaald lichaamstype idealiseren, meestal een slank lichaam, kunnen mensen onder onnodige druk zetten om aan onrealistische lichaamsnormen te voldoen. 

Dunheid wordt in de populaire cultuur, media en reclame ook vaak gekoppeld aan populariteit, succes, aantrekkelijkheid en geluk. Dit kan bijdragen aan de ontwikkeling van atypische anorexia.

4. Groepsdruk 

Groepsdruk, vooral bij kinderen en adolescenten, kan een sterke invloed hebben. 

Anorexia kan ook verergeren door getreiterd, gepest of belachelijk gemaakt te worden vanwege iemands uiterlijk of gewicht.[1] 

5. Emotionele gezondheid 

Perfectionisme, impulsief gedrag en moeilijke relaties kunnen allemaal bijdragen aan een laag zelfbeeld en een lage ervaren eigenwaarde. Daardoor loopt iemand meer risico op atypische anorexia.

Signalen van atypische anorexia

Dit zijn de signalen van atypische anorexia:

1. Lichamelijk 

Mensen die lijden aan atypische anorexia zien er misschien niet mager uit. Hun lichaam laat echter zien dat ze in dezelfde mate beperkt zijn als mensen die lijden aan typische anorexia nervosa. 

In het bijzonder hebben deze mensen last van het volgende:

● Vergelende en uitdrogende huid

● Buikklachten

● Prikkelbaredarmsyndroom

● Verzwakt immuunsysteem

● Constipatie

● Weinig energie en lethargie

● Aanzienlijk gewichtsverlies

2. Gedragsmatig en emotioneel 

Het verschil tussen atypische anorexia nervosa en typische anorexia nervosa zit in het gewicht. 

Daardoor overlappen veel gedragsmatige en emotionele symptomen. Mensen met atypische anorexia nervosa kunnen denken dat ze niet ziek genoeg zijn, of hun gewicht gebruiken als excuus dat ze gezond of in orde zijn. 

Bovendien kan hun stoornis onopgemerkt blijven als ze niet extreem ondergewicht hebben. Gedragsmatige en emotionele symptomen waar je op moet letten zijn:

● Besteedt veel aandacht aan lichaamsgewicht, omvang en vorm 

● Laag zelfbeeld

● Vertekend lichaamsbeeld

● Angst om te zwaar of obees te worden

● Overmatige concentratie op voedsel, de voedingswaarde en de fysiologische effecten daarvan

● Weigert te eten of zich bij het eten te laten zien

● Toegenomen emotionele instabiliteit (prikkelbaarheid, stemmingswisselingen, enz.)

● Moeite met denken en concentreren

Behandelingen voor atypische anorexia

Dit zijn de behandelingen voor atypische anorexia:

1. Psychotherapie 

Psychotherapie is een vorm van individuele begeleiding. Het richt zich op het verbeteren van iemands verstoorde eetgedachten (cognitieve behandeling) en gedrag (gedragstherapie). 

Deze behandeling bevat praktische tactieken om een gezonde houding ten opzichte van eten en gewicht op te bouwen. Ze bevat ook benaderingen om te veranderen hoe iemand reageert op lastige situaties. 

2. Medicatie 

Atypische anorexia hangt doorgaans samen met angst en wanhoop. 

Daarom kunnen sommige zorgverleners medicatie voorschrijven om deze symptomen te helpen beheersen. Gewichtstoename kan worden ondersteund door een antipsychoticum zoals olanzapine. Artsen schrijven soms medicijnen voor menstruatieregulatie voor.

3. Voedingsbegeleiding 

Voedingsbegeleiding is een behandelingstechniek voor anorexia waarbij een gezonde houding ten opzichte van eten en gewicht wordt bijgebracht. 

Het helpt patiënten ook om weer regelmatige eetpatronen op te bouwen en brengt het belang van goede voeding en een evenwichtig dieet bij.

4. Groeps- en/of gezinstherapie 

Gezinssteun is cruciaal bij de behandeling van atypische anorexia. De familieleden van de persoon moeten de signalen en symptomen van een eetprobleem leren herkennen.

Mensen met eetstoornissen kunnen ook baat hebben bij groepstherapie. Daar kunnen ze steun vinden en hun gevoelens en zorgen openlijk delen met anderen die vergelijkbare situaties hebben meegemaakt.

5. Ziekenhuisopname 

Ernstig gewichtsverlies dat heeft geleid tot ondervoeding en andere ernstige mentale of lichamelijke gezondheidsgevolgen zoals hartaandoeningen, depressie en suïcidale handelingen kan een ziekenhuisopname vereisen.

Conclusie 

Atypische anorexia is een gevaarlijke en mogelijk dodelijke stoornis. Het goede nieuws is dat volledig herstel mogelijk is met de juiste behandeling.[2] 

Als jij of iemand die je kent signalen van anorexia vertoont, moet je hulp en behandeling zoeken. Onthoud: het is nooit te laat om hulp te krijgen. Bovendien vergroot eerder behandelen de kans op herstel.

Het juiste steunsysteem en een nuchterheidsapp zoals I Am Sober kunnen ook helpen.