Medicijnen tegen hunkeringen naar alcohol

Ontwenningsverschijnselen van alcohol duren meestal een paar dagen – hooguit een paar weken – maar de echte uitdaging is de aanhoudende hunkeringen. Die komen minder vaak voor naarmate je langer nuchter bent, maar als ze toeslaan, kunnen ze ongelooflijk krachtig zijn. Hunkeringen zijn een van de belangrijkste oorzaken dat iemand terugvalt, gelukkig zijn er medicijnen tegen hunkeringen naar alcohol die door de FDA zijn goedgekeurd. Dat zijn Campral, naltrexon en Antabuse.

Campral, ook wel acamprosaat

Campral wordt vaak gebruikt om het brein te kalmeren en de hunkeringen te verlichten. Daarnaast helpt het bij andere ontwenningsverschijnselen zoals angst, slapeloosheid en zelfs depressie.

Acamprosaat werkt door in te werken op twee stoffen in de hersenen die zenuwcellen beïnvloeden: glutamaat, dat de zenuwcellen stimuleert, en gamma-aminoboterzuur (GABA), dat zenuwcellen remt. Het acamprosaat helpt deze twee stoffen in balans te brengen om de behoefte aan alcohol te verminderen.

Bij mensen die lange tijd hebben gedronken (en dan ook nog eens zwaar), zijn deze twee stoffen (GABA en glutamaat) uit balans. Verslaving herprogrammeert veel functies van het brein, waaronder doelgericht en impulsief gedrag en de beloningssystemen op de korte en lange termijn. Deze zenuwcellen zijn daar nog meer bewijs van. Acamprosaat helpt deze systemen weer gelijk te trekken bij herstellende alcoholisten.

Dat gezegd hebbende is een van de nadelen (voor sommige mensen) dat Campral meestal in pilvorm komt en drie keer per dag moet worden ingenomen om hun hunkeringen onder controle te houden. Sommige artsen schrijven Campral voor samen met naltrexon.

Naltrexon, ook wel ReVia

Naltrexon is een van de meer omstreden medicijnen tegen hunkeringen naar alcohol, omdat het kan worden voorgeschreven aan mensen die nog niet helemaal zijn gestopt met drinken en dat ook niet van plan zijn. Naltrexon beïnvloedt de beloningslus op de korte termijn door de waarneming van “plezier” bij het drinken in het brein te blokkeren. Het fundamentele idee achter naltrexon is niet om iemand te laten stoppen met drinken of met het toegeven aan hunkeringen, maar om de koppeling tussen alcohol en plezier los te maken.

Naltrexon wordt meestal voorgeschreven aan mensen die heel lang zware drinkers zijn geweest, als manier om hen van alcohol af te wennen. In het beste geval helpt naltrexon mensen die lijden aan een stoornis in alcoholgebruik om de lichamelijke nadelen van drinken te herkennen: misselijkheid, hoofdpijn, een opgeblazen gevoel, angst, enzovoort. Als iemand die kortetermijnbeloning niet krijgt, gaat diegene niet door met alcoholgebruik.

Helaas geloven veel artsen niet dat naltrexon werkt en hebben ze vastgesteld dat het niet het gewenste effect heeft. Dat gezegd hebbende is het wel door de FDA goedgekeurd, en daarom schrijven veel artsen het voor samen met Campral.

Op dit moment kan naltrexon in een van twee vormen worden ingenomen: ReVia (een eenmaal daagse pil) en Vivitrol (een maandelijkse injectie).

Antabuse, ook wel disulfiram

Antabuse wordt gebruikt als aversiemiddel. Het veroorzaakt een extreem onaangename reactie in je lichaam wanneer je alcohol drinkt, waardoor je bijna meteen ziek wordt. Antabuse kan zweten, trillen, misselijkheid, hoofdpijn en braken veroorzaken. Het idee achter aversie is dat het een Pavloviaanse reactie veroorzaakt. De alcohol zorgt dat je negatief reageert, om je beloningssysteem te verstoren. Het nadeel is dat veel mensen het negatieve effect uiteindelijk associëren met het medicijn in plaats van met de alcohol, waardoor ze stoppen met het innemen van het medicijn.

Disulfiram werkt goed voor mensen die vastbesloten zijn om nuchter te worden, maar biedt verder weinig voor mensen in herstel. Pijn en ziekte zijn niet de beste motivators om bij een nieuwe gewoonte te blijven. Bovendien voorkomt Antabuse geen hunkeringen of de talloze ontwenningsverschijnselen van alcohol.

Niet door de FDA goedgekeurde medicijnen tegen alcohol

Er zijn twee medicijnen die momenteel niet door de FDA zijn goedgekeurd, maar die wel worden onderzocht. Twee daarvan vertonen tekenen dat ze de effecten van hunkeringen en zelfs de grotere ontwenningsverschijnselen verminderen, maar ze zijn nog niet door de FDA goedgekeurd. Sommige artsen schrijven ze toch voor (off-label) of ze worden in andere landen veel gebruikt. Het zijn Topamax en Lioresal.

Topamax, ook wel topiramaat

Topamax beïnvloedt, net als Campral, GABA en glutamaat en is in het verleden voorgeschreven bij epilepsie. Het heeft geholpen de effecten van alcoholontwenning en hunkeringen te verminderen.

Lioresal, ook wel baclofen

Dit is een medicijn dat momenteel wordt onderzocht, specifiek bij mensen die lijden aan alcoholische cirrose. Het is nog niet duidelijk of het een positief effect heeft op mensen in herstel, maar het ontwikkelt zich desondanks verder.

Andere behandelingen bij alcoholontwenning

Van de drie medicijnen tegen hunkeringen naar alcohol hangen er twee sterk af van waar je in je herstel staat. Zowel naltrexon als Antabuse zijn op aversie gebaseerd, wat betekent dat ze alleen echt werken als je blijft drinken, wat indruist tegen het idee van nuchter worden.

Naltrexon wordt toch nog samen met Campral voorgeschreven, omdat hoe meer er kan worden gedaan om de stoffen in je brein weer in balans te brengen, hoe beter. Antabuse was echter het eerste medicijn dat al in de jaren 50 werd goedgekeurd, en het voelt als een product van zijn tijd.

Als je nuchter wilt worden, maar moeite hebt om te stoppen, werken deze medicijnen het meest effectief in combinatie met therapie. Medicijnen kunnen de pijn verlichten, maar ze genezen de stoornis niet. Zoek hulp bij je verslaving.