Alkoholizm i zaburzenie używania alkoholu

Czym jest alkoholizm?

Alkoholizm to termin niemedyczny określający osobę z problemem alkoholowym. Zaburzenie używania alkoholu (AUD) to diagnoza stawiana przez specjalistów medycznych osobom cierpiącym na uzależnienie od alkoholu lub zależność alkoholową. AUD to „przewlekła nawracająca choroba mózgu charakteryzująca się kompulsywnym używaniem alkoholu, utratą kontroli nad jego spożyciem i negatywnym stanem emocjonalnym, gdy nie jest używany” NIAAA.NIH.gov.

Ze względu na czynniki genetyczne, które przyczyniają się do rozwoju AUD, oraz ewolucję terminologii, poniżej znajduje się zwięzła oś czasu alkoholizmu.

Kiedy alkoholizm został uznany za problem

W 1819 roku C.W. Hufeland ukuł termin „dipsomania” (wcześniejszy od terminu „alkoholizm”). Dipso pochodzi od greckiego słowa oznaczającego „pragnienie”. Hufeland użył go konkretnie w kontekście alkoholu, aby opisać przewlekły głód napoju.

W 1849 roku Magnus Huss po raz pierwszy użył terminu „alkoholizm”, aby opisać niekorzystne i systematyczne skutki uboczne spożywania alkoholu.

Alkoholizm jako choroba a zespół zależności alkoholowej

W 1956 roku Amerykańskie Towarzystwo Medyczne (AMA) uznało alkoholizm za chorobę, jednak w 1979 roku Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) nie zgodziła się z AMA, stwierdzając, że alkoholizm jest niedoskonałym terminem, ponieważ nie określa choroby. Nawet współzałożyciel Anonimowych Alkoholików uznał go za niedoskonały termin, mówiąc: „Nigdy nie nazywaliśmy alkoholizmu chorobą, ponieważ nie jest on jednostką chorobową… Nazywaliśmy go schorzeniem albo dolegliwością”. (McGovern, Thomas. Problemy alkoholowe w Stanach Zjednoczonych: dwadzieścia lat perspektywy leczenia. 2002.)

W rezultacie WHO wybrała w 1979 roku termin „zespół zależności alkoholowej”.

Alkoholizm a zaburzenie używania alkoholu

W latach 80. Diagnostyczny i Statystyczny Podręcznik Zaburzeń Psychicznych (DSM) – najczęściej stosowany światowy standard w psychologii i psychiatrii – podzielił jednak „alkoholizm” na „nadużywanie alkoholu” i „uzależnienie od alkoholu”. Nadużywanie alkoholu zdefiniowano jako powtarzające się spożywanie alkoholu mimo negatywnych i nawracających konsekwencji. Uzależnienie od alkoholu uważano natomiast za nadużywanie alkoholu, ale z niekontrolowanym głodem i objawami odstawienia.

W 2012 roku ukazał się DSM-5, a istotną zmianą było połączenie nadużywania alkoholu i uzależnienia od alkoholu w jedno schorzenie o nazwie „zaburzenie używania alkoholu” (AUD) o różnym nasileniu.

Diagnozowanie zaburzenia używania alkoholu

DSM-5 wymienia 11 objawów związanych z zaburzeniem używania alkoholu. AUD zwykle rozpoznaje się, jeśli w ciągu ostatnich 12 miesięcy wystąpiła kombinacja tych objawów.

1. Poczucie, że nie da się ograniczyć ilości spożywanego alkoholu.

2. Picie więcej, niż było zamierzone, albo picie przez dłuższy czas, niż było zamierzone.

3. Choroba lub dolegliwości spowodowane nadmiernym piciem.

4. Niemożność skupienia się z powodu myśli o piciu albo chęci picia.

5. Picie mimo świadomości nawracających, negatywnych skutków: zdrowia, depresji, zaników pamięci itd.

6. Utrata pracy, produktywności i/lub wyników w szkole.

7. Znajdowanie się w ryzykownych, niebezpiecznych lub szkodliwych sytuacjach z powodu upojenia alkoholowego.

8. Zmniejszona motywacja do udziału w hobby lub aktywnościach, które kiedyś uważano za ważne.

9. Regularne spożywanie większej ilości alkoholu z powodu podwyższonej tolerancji.

10. Kontynuowanie picia mimo problemów, które spowodowało wśród przyjaciół, rodziny i w związkach.

11. Doświadczanie objawów odstawienia.

DSM oznacza też poziom nasilenia u osoby z AUD: od łagodnego przez umiarkowany po ciężki. Jeśli w okresie 12 miesięcy występują u ciebie 2–3 z powyższych objawów, uznaje się to za łagodne AUD; 4–5 to umiarkowane; 6 lub więcej to ciężkie AUD.