Metamfetamin Bağımlılığı

Metamfetamin Nedir?

Metamfetamin, soğuk algınlığı ilaçlarında, reçetesiz grip ilaçlarında, depresyon ve dikkat eksikliği bozukluğu tedavisinde kullanılan ilaçlarda, hatta bazı narkolepsi tedavilerinde yer alan bir Merkezi Sinir Sistemi (MSS) uyarıcısıdır. Metamfetamin, saatlerce vücutta emilmeye devam eden ani ve öforik etki ler—bu etkilerin hemen başlaması ve uzun sürmesi nedeniyle beden ve zihin maddeye hızla bağımlı hâle gelir. Bu yüzden metamfetamin son derece, hatta tehlikeli derecede, bağımlılık yapıcı bir maddedir.

Metamfetaminin İçinde Ne Var?

Metamfetaminin temel bileşeni psödoefedrin veya efedrindir. Efedrin, kendisi de bağımlılık yapıcı olduğu ve metamfetaminle aynı yan etkilerin birçoğunu taşıdığı için ABD'de sıkı biçimde denetlenen bir maddedir. Psödoefedrin ise soğuk algınlığı ve astım ilaçlarında kullanışlıdır, ancak efedrinden çok daha düşük etkiye sahiptir. Her ikisi de soğuk algınlığı ilaçlarında, genellikle tablet biçiminde bulunabilir; ancak çıkarılıp metamfetamin üretmek üzere sentezlendiklerinde aralarında önemli bir fark kalmaz.

Efedrinin saf toz hâlinde olmadığı varsayılırsa kimyagerlerin önce efedrini tabletlerden çıkarması gerekir. Bunun için maddeyi bir çözücüyle karıştırır, çözeltiyi süzer ve ürüne düşük ısı uygularlar. Bu işlem genellikle tabletin etkisiz maddelerini ayırır.

Geriye kalan saf efedrin (veya psödoefedrin) tozu, hidroiyodik asit ve kırmızı fosforla karıştırılır. Kırmızı fosfor süzülüp daha sonra yeniden kullanılmak üzere saklanır ve kalan aside kostik soda çözeltisi eklenir. Bu işlem metamfetamini sıvı hâlde açığa çıkarır; sıvı daha sonra bir filtreden geçirilir.

Sıvı metamfetamini kristalleştirmek için kimyagerler hidrojen klorür gazı ekler. Gaz sıvı metamfetaminin içinde kabarcıklar oluşturarak onu kristal bir tuza dönüştürür. Karışım daha sonra filtreli bir bezden geçirilir. Ardından metamfetaminin kuruması beklenir ve bazı katkı maddeleriyle karıştırılır. Metamfetaminin 30'a kadar ek bileşen içerdiği bilinmektedir; bunlar arasında şunlar bulunabilir:

• Antifriz

• Aseton

• Akü asidi

• Lavabo açıcı

Bunların tümü maddenin etkilerini artırabilir.

Metamfetaminin Diğer Adları Nelerdir?

• crystal meth

• crank

• chalk

• ice

• speed

Metamfetaminin Tarihi

Metamfetamin 1800'lerin sonlarından beri varlığını sürdürüyor ve dünya tarihinde önemli bir rol bile oynadı. En dikkat çekici örneklerden biri, metamfetaminlerin II. Dünya Savaşı sırasında hem Mihver hem de Müttefik kuvvetlerce kullanılmasıdır. Askerlere açlığı bastırmaları ve geceleri uyanık kalmaları için metamfetamin veriliyordu. Japon kamikaze pilotlarına ise yoğun biçimde odaklanmaları ve savaşa girerken öfori hissetmeleri için metamfetamin veriliyordu.

Metamfetaminin vücuda yaptıkları bazı yönlerden yasa dışı olarak üretildiği laboratuvarlara yaptıklarına benzer. İster tenha bir fabrikada ister bir evde olsun, bu laboratuvarlar tehlikeli ve yaşanamaz hâle gelir; metamfetamin üreten kişiler sık sık iç organ hasarı, solunum sorunları, tiroit işlev bozukluğu, akciğer ödemi ve körlük yaşar. Bunun maddeyi almaktan değil, laboratuvarda bulunmaktan kaynaklandığını unutma.

Üretim sürecinde çok sayıda kimyasal madde ve yüksek sıcaklık kullanıldığı için metamfetamin laboratuvarlarının ciddi yanıklara, hatta insanlara ve çevreye zarar veren patlamalara yol açtığı bilinmektedir. Bunların tümü yalnızca maddenin üretiminden kaynaklanır.

Geçmişte kullanılmış olsa da günümüzde tıp camiası metamfetaminlerin herhangi bir tedavi amacıyla ve özellikle eğlence amacıyla kullanılmasını önermemektedir. Madde son derece bağımlılık yapıcıdır; bu nedenle bir kişinin sırf merak nedeniyle bile tek dozdan sonra bağımlılık geliştirmesi olağandışı değildir.

Sen veya tanıdığın biri metamfetamin bağımlılığı yaşıyorsa bir rehabilitasyon merkezinden profesyonel yardım al. Metamfetamin yoksunluğu kolay değildir, ancak düzenli destekle daha az zorlayıcı hâle gelebilir.

Kaynaklar

• National Institute on Drug Abuse

• SAMHSA 2012 Ulusal Araştırması